Vraag m.b.t foutbalken profielwerkstuk

Julian stelde deze vraag op 10 augustus 2026 om 12:24.

Goedemorgen,

Voor mijn profielwerkstuk heb ik in een (zelfgebouwde)windtunnel de liftkracht en luchtweerstand van een dartpijl gemeten voor meerdere invalshoeken. Per hoek heb ik de meting 3x herhaald. Ik heb de kracht gemeten met behulp van een weegschaal (resolutie 0,001 gram). Ook heb ik de windsnelheid gemeten in de windtunnel met een anemometer (±5% nauwkeurigheid staat in de handleiding). Vervolgens heb ik het gemiddelde van de 3 metingen berekend (in kilogram) en via F = ma omgerekend naar N. Omdat ik rho, v (via de anemometer) en A weet kan ik deze waarde vervolgens omrekenen naar de coefficient (Cl of Cw). 

Nu ga ik grafieken maken van zowel de liftkracht, luchtweerstand en de 2 coefficienten. Hierbij moet ik foutbalken geven en daar vroeg ik mij over af hoe ik de waardes daarvoor moet berekenen, omdat ik te maken heb met meerdere onzekerheden naar mijn idee? En neem ik bijvoorbeeld bij de kracht niet de onzekerheid van v mee en bij de coefficienten wel?

Ik hoor het graag

Reacties

Theo de Klerk op 10 augustus 2026 om 12:43

Foutbalken worden bepaald rondom een berekende uitkomst door:

  • nauwkeurigheid (of tegengestelde: onzekerheid) van aflezen (schaalindeling)
  • nauwkeurigheid van apparatuur (vaak is de schaalverdeling daarop aangepast)
  • nauwkeurigheid literatuurgegevens
  • nauwkeurigheid door berekeningen (aantal overblijvende significante cijfers)
Julian op 10 augustus 2026 om 13:20

Oke, mijn vraag zat eigenlijk meer in het berekenen van de foutbalken.

Als ik bijvoorbeeld 0,420 g , 0,422 g en 0,419 g gemeten heb bij bij v = 7,0 m/s, uitgaande van rho is 1,205 kg*m^-3 en de oppervlakte is 0,001 m², dan is de luchtweerstand (berekend over het gemiddelde van die drie metingen)

 F = ma met m = (0,420 + 0,422 + 0,419)/1000 en a = 9,81 geeft F = 0,00412 N.

En de coefficient:

Cw = F/ 0,5 * v²* rho * A = 0,139

Maar wat is nu de onzekerheid/ de waarde die ik gebruik voor de foutbalk (zie vorige bericht over appartuur specificaties.

Theo de Klerk op 10 augustus 2026 om 13:45

v = 7,0 m/s. Dan blijven maar 2 significante cijfers over, ook al meet je m = 4,20 . 10-3 kg (3 significante cijfers).  En oppervlak 0,001 = 1 . 10-3 m2 maakt er nog maar 1 cijfer van (voorloop-nullen tellen niet bij significantie).   Cw houdt dus maar 1 cijfer over: 0,1

De foutbalk is dan 0,05 in de "vuistregels".

Je kunt gaan rekenen in "laagste" waarden voor de Cw berekening en "hoogste" waarden door voor de factoren de uiterste waarden te kiezen die tot hoogste of laagste waarde leiden. Dan is de foutbalk het interval tussen  hoogste en laagste waarde. Die zal niet veel van de vuistregel afwijken vermoed ik.

 

 

Plaats een reactie

+ Bijlage

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vraag te beantwoorden.

Noortje heeft twaalf appels. Ze eet er eentje op. Hoeveel appels heeft Noortje nu over?

Antwoord: (vul een getal in)