Icon up Overzicht

Chopin (HAVO12, 2007-II, opg1)

Onderwerp: Licht, Optica (licht en lenzen) (havo)

Examenopgave natuurkunde 1,2 HAVO, 2007 tijdvak 2: opgave 1

In de foto's hieronder is tweemaal dezelfde fles afgebeeld. In situatie 1 is de fles bijna vol; in situatie 2 zit de vloeistofspiegel net onder het hoofd van Chopin.

figuur 1

Het hoofd van Chopin is op de achterkant van de fles aangebracht. De fles is van matglas gemaakt. Aan de voorkant van de fles zit een helder venster waardoor je naar het hoofd van Chopin kijkt. Het valt op dat je bij de volle fles het hoofd in de breedte vergroot ziet. Bij de lege fles zie je het hoofd even groot als het op de fles is aangebracht.

Figuur 2 is een schematische dwarsdoorsnede van de volle fles. De pijl LR stelt het hoofd van Chopin voor. Vanuit punt L zijn twee lichtstralen getekend.
Lichtstraal 1 wordt niet gebroken.

figuur 2

Opgaven

a) Leg uit waarom lichtstraal 1 niet gebroken wordt.

Lichtstraal 2 wordt wel gebroken.

b) Bepaal met behulp van figuur 2 de brekingsindex van de vloeistof. Je mag daarbij aannemen dat het dunne laagje glas van de fles de breking niet beïnvloedt.

Kennelijk werkt de gevulde fles als een loep. In figuur 3 is getekend waar iemand, die door het venster kijkt, het vergrote, virtuele beeld L'R' van het hoofd van Chopin ziet.

figuur 3

c) Leg met behulp van figuur 3 uit waarom L' het virtuele beeld is van L.

d) Bepaal met figuur 3 de lineaire vergroting N.

In figuur 4 is een dwarsdoorsnede van de fles getekend zonder vloeistof. In deze figuur zijn weer dezelfde lichtstralen 1 en 2 getekend.

figuur 4

e) Maak met behulp van figuur 4 duidelijk dat bij een lege fles het hoofd van Chopin niet wordt vergroot. Teken daartoe eerst het verdere verloop van de twee lichtstralen.

Uitwerkingen

Open het antwoord op de vraag van jouw keuze.